Geofysikeri – Namminersorlutik Oqartussat ataanni Ujarassiornermut Immikkoortortaqarfimmi ujarassiornermut ilisimatusarnermit paasissutissat digitalikkullu aaqqiissutinik suliaqartartoq

Geofysisk data pingaarutillit aatsitassarsiornermi misissueqqissaarneqarsinnaasunngortillugit aallartinnissamut kajumissaarutiginissaannik suliaqarnissaannut uummateqarpit?  Geofysikeritut, datamanagement, GIS, digitale teknologilu suliarissallugit nuannaraagit?

Namminersorlutik Oqartussat ataanni Inuussutissarsiornermut Aatsitassanullu Naalakkersuisoqarfimmi Ujarassiornermut  immikkoortoortami suleqataalerit, pinngoqqaatinillu ilisimatusarnermi datainfrastrukturimut katersiviup nutaap inerisarnerani inerisaaqataallutit, nunarsuarmi pissanganarnerpaat nunallu immikkoortortaasa iluini misissuiffigineqanngisaannarsimasuni mineralinik misissueqqissaarnermut peqataagit.

Illit periarfissatit

Geofysikkerilerissagutsigit periarfissaqarputit qitiusumik aqutsineq Kalaallit Nunaatalu paasissutissiiviup inerisaaqataanissarnut.

Atorfik ileqquusumik geofysikerit suliarisartagaannit imartunerujussuuvoq, periarfissagissavatit ilisimatusarnermit paasissutissat ilisimariikkatit datahåndteringimik suliaqarnermik digitaalikkut inerisaanerit aammalu suliniutit periusissiarisarnerinik suliarisinnaanerinik akisussaaffeqarfigalugit – taamaasillutillu Kalaallit Nunaata akisussaassusilimmik imminullu akilersinnaasumik aatsitassanik misissueqqissaarnermi siuttutut inissisimaffianik patajaallisaaqataassaatit.

Suliassariumaakkatit

Makku ilaatigut suliassarumaarpatit:

• Kalaallit Nunaat tamakkerlugu geofysikeritut paasissutissiiviup inerisarneqarnerani nutarsarneqarneranilu siuttutut inissisimassaatit.
• Geofysikeritut paasissutissaatit amerlassuut suliarinissaannut suliutsinik ilusilersuineq aserfallatsaaliinerlu. 
• Digitalikkut tunisassiat aamma kiffartuussiviit nutaaliaralugit inerisarneqarnerisa geofysikkimut misissueqqissaartarfinnit pissarsiarineqarsinnaaneri ajornannginnerulersinnissaa.
• Nuna tamakkerlugu pinngoqqaatinik ilisimatusarluni suliniutinut tapertaajumaarputit, tassanimi mineralit pissamaatit piujuartitsinermik tunngaveqarluni sulineq tapertaasarmat.
• Oqartussanut, suliffissuarnut aamma      ilisimatusarnermi suleqatigisartakkanut teknikkikkut immikkut ilisimasanik pinngortitamilu pinngoqqaatinik ilisimatusarnerit pillugit siunnersuinermik suliaqarneq.
• Pinngortitami pinngoqqaatinik ilisimatusarnermit paasissutissanik suliaqarnissamut paasissutissiinissamullu      digitalikkut aaqqiissutit nutaalianut inerisarsinnaajumallugit suliassaqarfiit assigiinngitsut suleqatigineri.
• Pinngortitamipinngoqqaatinik ilisimatusarnermit paasisat tunisassiallu qaffasissumik pitsaassusillit Kalaallit Nunaata  aatsitassarsiorfissatut nittarsaanneqarnerani tapertaaneq.

Illit pillutit

Geoofysikeri misissuinermik, paasissutissat toqqortaatigineqartut ilusilersornerinik, paasissutissarpassuarnik misissueqqissaarinninnermik aamma paasissutissat eqaatsumik ingerlaartarnerinik inerisaanermik sulinerit angerlarsimasutut misigisivaffigissavatit. Teknikkikkut paasiuminaatsunik unammilligassanik aaqqiinissamut aamma  ilisimatuussutsikkut paasissutissat amerlasuut allanut atoruminarsarnissaannik kajumissuseqarltutit.

Naatorsuutigaarput, illit:

• Geofysikeri imaluunniit assingusumik kandidatitut imaluunniit ph.d.-imik assingisaannilluunniit ilinniagalik.
• Geofysik pillugit paasissutissanik amerlasuunik suliaqarnermik misilittagaqarluartoq.
• Geofysikpillugit paasissutissat pitsaassusaannik qulakkeerinninneq, paasinittarneq aamma suleriuseqarnermik immikkut ilisimasaqarneq.
• Paasissutissat toqqortaasiviannik ilusilersuinermik, inerisarneqarnerinik aqunneqarnerinillu misilittagalik.
• GIS-imik atuinissaminut piginnaasaqarluartoq, soorlu ArcGIS Pro imaluunniit QGIS
• Paasissutissat ingerlaavartuartumik ingerlaartarnerinik aamma pinngortitami pinngoqqaatit pillugit ilisimatusarnermit tunisassiat digitalikkoortut inerisarnerinik milisittagalik. 
• Programmiliornermik imaluunniit qarasaasiat aalajangersimaqqissaartumik suleriuseqarnissaannik (Python, MATLAB, SQL imaluunniit assigusuni) misilittagalik.
• Suliniutinik aqutsinermik aamma      soqutigisaqaqatigiinnik arlalinnik suleqateqarnermik misilittagalik. 
• Pitsaalluinnartumik attaveqallaqqissoq aamma immikkut ilisimasalinnut aamma immikkut ilisimasaliunngitsunut teknikkikkut taaguutinik paasissutissisinnaasoq.
• Namminersorluni aaqqissuussaasumillu suleriaaseqarnermik piginnaasalik aamma suleqatiginnikkusussuseqartoq. 

Makku misilittagaqarfigigukkit iluaqutaassapput

• Timmisartumit nunarsuup kajungerisartuinik misissuineq, gravimetriske, elektromagnetiske, hyperspektrale imaluunniit radiometriske datasæt-inik suliaqarsinnaanissaq. 
• 3D-geofysisk modelleringinik softerilerisinnaaneq.
• Cloud atorlugu geospatiale infrastrukturer imaluunniit webbaserede korttjenesterinik suliaqarsinnaaneq. 
• Machine learning imaluunniit paasissutissanik immikkuullarissunik misissoqqissaarinninneq.. 
• Pisortani oqartussanulluunniit atasuni suliffeqarfinni sulineq. 
• Kalaallisut oqaatsinik kalaallilluunniit kulturiannik inuiaqatigiillu atugaannik ilisimasaqarneq.

Sooq uagutsinni sulilissavit?

Kalaallit Nunaat nunat nunarsuarmi aatsitassaqarnerpaat peqarnissaanik ilimanarnersannut ilaavoq aamma nunap immikkoortui misissuiffigineqannginnerpaanut ilaalluni. Pinngortitami pinngoqqaatit ilisimatusarfigineqarnerisa paasissutissartaasa pitsaassusaat qaffasissut misissueqqissaarnermi aningaasaliisoqarnissaamut kajungissaarutitut atorneqarsinnaaneri  aalajangiisuulluinnartuusarput aamma nunallu aatsitassanik isumalluutaasa inerisarneqarnissaannut akisussaassusilimmik tapertaasarlutik. 

Suleqatigiinnut illit ilaanerni pinngortitami pinngoqqaatit ilisimatusarfigineqarnerisa attaveqaataasa digitalikkut ilusilersorneqarnerini peqataanissarnut periarfissaqalissaatit, taakkumi Kalaallit Nunaani aatsitassanik siunissami misissueqqissaarinninnermut tunngaviliisussaammata.

Neqeroorutigivagut:

• Kalaallit Nunaanni pinngortitami pinngoqqaatit ilisimatusarfigineqarnerisa paasissutissartaannik siunissami suliarineqarnerinut aamma atorneqarnerinut sunniuteqarsinnaanermik immikkuullarissumik periarfissaqarneq. 
• Nunami maani aamma nunani tamalaani geofysisk pillugit paasissutissat pingaarutillit, ilisimatusarnermi misissuinermi aamma akisussaassuseqartumik aatsitassanik misissuinermi iluaqutaasartut, atorsinnaanerinut periarfissaqarneq. 
• Atorfik tamatigoortoq, makkunannga akuleriillugit suliassartalik; geofysikeri, paasissutissanik suliaqarnerit, qarasaasiap programianik inerisaaneq aamma suliniutit periusissiartaannik suliaqarneq. 
• Suleqatigiit sunniisinnaassuseqarluartut aamma sulliviit assigiinngitsut avatangiiseralugit qanimut ujarassiuunik, geofysikeri digitalikkullu immikkut ilisimasalinnik suleqateqartartut.
• Sulianik suliaqarnissamut kiffaanngissuseqarneq aamma akisussaaffeqartitaaneq. 
• Sulinermi ingerlaavartumik ineriartornissamut periarfissaqarluarneq.
• Suliffimmi atugassarititaasut nikerartut.

Ujarassiornermut Immikkoortortaqarfik pillugu

Ujarassiornermut Immikkoortortaqarfik Namminersorlutik Oqartussat pinngortitami pinngoqqaatinik ilisimatusarnerit pillugit qitiusumik sinnersortitut atoeqartarpoq. Pinngortitap assilineranik, ilisimatusarnermi atukkanik, aatsitassat isumalluutigineqarsinnaanerinik nalilersuinermik, paasissutissat aqunneqarnerinik kiisalu Kalaallit Nunaata aatsitassartaasa ilimanaateqarnerinik nunanut tamalaanut paasissutissiissutiginerinik sulinerput imaqarpoq. 

Uagut assigiinngitsunik suliaqartarnitsinni nunami maani aamma nunani tamalaani suleqatigisartakkavut qaminut suleqatigisarpagut, matumani universitetit, ilisimatusarfiit, oqartussat nunarsuarlu tamakkerlugu ilisimatusarlutik suliffissuaqarfiit ilanngullugit.

Ataatsimoorluta Kalaallit Nunaanni aatsitassanik siunissami misissueqqaarnerit imminnut napatissinnaanerinut tapertaasussamik digitalikkut pinngortitami pinngoqqaatit pillugit ilisimatusarnermit paasissat pillugit oqallittarfimmik ilusilersuivugut. 

Akissarsiat atorfeqarnermilu atugassarititaasut                                                                                                         
Akissarsiat atorfeqarnermilu atugassarititaasut, taakkununnga ilaallutik atorfininnermi soraarnermilu angalanissamut kiisalu pisattat nassiunneqarnerini aalajangersakkat aallaavigalugit Namminersorlutik Oqartussat sulilertussallu kattuffiata isumaqatiginninniaasinnaatitaasup akornanni isumaqatigiissutit atorfininnerup nalaani atuuttut naapertorlugit pissapput.

Piffissaq suliffiusussaq aallaaviusumik tassaavoq sapaatip akunneranut akunnerit 40-t.

Ineqarneq Atorfimmut atatillugu sulisunut inissiamik innersuussisoqanngilaq. Qinnuteqartoq Namminersorlutik Oqartussani atorfeqarnini aqqutigalugu sulisutut ineqareeruni sulisutut inissiamik innersuussivigineqarnissamut pisinnaatitaaffik attatiinnarneqassaaq. Sulisutut inigisaq atorfeqarnermut atasuuvoq, atorfeqarunnaarnermilu qimanneqartussaassalluni.